نوع اثر این گیاه به صورتی است که در واقع با آرام کردن سیستم عصبی به طور غیر مستقیم می تواند باعث بهبود برخی موارد بالا نیز بشود که در ادامه ی مطلب می توانید به صورت موردی و دقیق تر درباره ی هر کدام مطالعه کنید.
توجه داشته باشید که در مصرف گل گاو زبان افراط نکنید مصرف مداوم گل گاو زبان می تواند تجمع ترکیبات آلکالوئیدی را در بدن ایجاد کرده که خطر جدی برای کبد و کلیه دارد.
طبع گیاه گل گاوزبان از دیدگاه طب سنتی گرم و تر است، در این دیدگاه گیاهان با طبع گرم و تر برای افراد با مزاج سوداوی مفید و به بهبود مشکلاتی که به جهت سودا در بدن ایجاد شده اند کمک می کند. در مقابل، مواد غذایی با طبع گرم و تر برای دموی مزاج ها مناسب نمی باشد.
از دیدگاه طب سنتی نیز این گیاه نشاط آور، مسهل صفرا، تصفیه کننده خون، ملین مزاج بوده و به حل بیماری های سوداوی کمک می کند.
دمنوش گل گاو زبان یک نوشیدنی محبوب و سنتی در ایران است که از گلهای خشک شده گیاه گل گاو زبان تهیه میشود. این دمنوش به دلیل خواص دارویی و آرامشبخشی که دارد، طرفداران زیادی دارد. شما می توانید این دمنوش را در قوری یا فرنچ پرس دم کنید همچنین می توانید مقداری از این گیاه را داخل کیسه چای و دمنوش بریزید و آماده مصرف در خانه، محل کار یا سفر همراه خود داشته باشید.
جهت خرید کیسه چای یکبار مصرف کلیک کنید.
گل گاو زبان، گیاه دارویی بومی مناطق کوهستانی ایران است و دارای گلهایی به رنگ لاجوردی و بنفش میباشد. این گیاه دارای مواد موسیلاژ، قندی، تانن و ترکیبات فنلی است و به عنوان یکی از غنیترین منابع اسیدهای چرب اصلی شناخته میشود. در ادامه بیشتر در رابطه با خواص این گیاه توضیح می دهیم.
شاید بیشترین خاصیتی که همه ی ما از مادربزرگ های خود در مورد گل گاو زبان شنیده ایم خاصیت آرامش بخشی آن باشد، این گیاه تاثیر مثبتی بر سیستم عصبی دارد.
«آرامبخش بودن گلگاوزبان» بیشتر به ترکیبات فعال گیاهی آن مربوط است. این موضوع در طب سنتی و تا حدی در تحقیقات گیاهی نیز مطرح شده است.
گلگاوزبان (معمولاً منظور گاوزبان ایرانی است، نه بورِج اروپایی) دارای چند مادهٔ مهم است:
برخی آلکالوئیدها در دوز پایین، اثر تسکیندهنده و آرامکنندهٔ سیستم عصبی دارند.
این ترکیبات خاصیت ضداضطراب، کاهش التهاب و تقویتکننده خلق دارد.
باعث کاهش تنش بدنی و احساس آرامش فیزیولوژیک میشوند.
گلگاوزبان میتواند فعالیت سیستم عصبی سمپاتیک (بخش «استرس») را کمی کاهش دهد و باعث کاهش تنش عصبی، کاهش ضربان کمی و احساس آرامش و خوابآلودگی ملایم شود.
به همین دلیل است که در طب سنتی برای دلآشوب عصبی، بیقراری، دردهای ناشی از استرس، و خواب بهتر استفاده میشود.
گل گاو زبان به خاطر ترکیبات آنتیاکسیدانی و فلاونوئیدیاش میتواند خلق را کمی بهتر کند، اضطراب خفیف را کم کند و احساس آرامش ذهنی بدهد. لازم به ذکر است که این اثرها معمولاً ملایماند، نه شدید.
نکته بسیار مهم
گلگاوزبان ایرانی با بورج اروپایی متفاوت است.بورج (Borage) حاوی ترکیباتی است که در استفاده زیاد، برای کبد مناسب نیست.ولی گاوزبان ایرانی (Echium amoenum) که در ایران استفاده میشود، ایمنتر است. با این حال، مصرف زیاد یا طولانی هم توصیه نمیشود.
یکی دیگر از خواص دمنوش گل گاو زبان تقویت سیستم ایمنی البته به شیوه ی غیر مستقیم است، بهطور خلاصه گلگاوزبان میتواند تا حدی به تقویت سیستم ایمنی کمک کند، اما یک داروی ایمنیساز قوی محسوب نمیشود و اثر آن بیشتر ملایم است، نه مستقیم و شدید.
در ادامه دقیق تر توضیح میدهیم:
گلگاوزبان ایرانی (Echium amoenum) ترکیباتی دارد که بهصورت غیرمستقیم به بهبود عملکرد سیستم ایمنی کمک میکنند:
گلگاوزبان سرشار از فلاونوئیدها و آنتوسیانینهاست.این ترکیبات از سلولها در برابر استرس اکسیداتیو محافظت میکنند، روند ترمیم سلولی را بهتر میکنند و التهابهای خفیف را کاهش میدهند، این عملکردها بهطور غیرمستقیم سیستم ایمنی را قویتر میکند.
استرس مزمن یکی از عوامل تضعیف سیستم ایمنی است.چون گلگاوزبان اثر آرامبخش دارد، کمک میکند:
ترشح کورتیزول کمتر شود و بدن در حالت ریکاوری قرار بگیرد که این نیز یک حمایت غیرمستقیم برای سیستم ایمنی است.
بنابراین گلگاوزبان به طور مستقیم «تقویتکننده قوی ایمنی» نیست و بیشتر آرامکننده، ضدالتهاب ملایم و آنتیاکسیدانی است.
گل گاو زبان سرشار از آنتی سیانین ها و فلانوئیدهاست که به بهبود التهاب گلو، التهاب مجاری تنفسی و دردهای بدن کمک می کند، همچنین می تواند احساس گرگرفتگی ناشی از تب را کاهش دهد این اتفاق از طریق آرام سازی سیستم عصبی و کاهش تنش اتفاق می افتد.
این گیاه با ایجاد آرامش عضلانی و عصبی شدت تحریک گلو را کم کرده، سرفه شبانه را کاهش داده و خشکی گلو را تسکین می دهد، لازم به ذکر است که برای سرفه های خشک عصبی اثر بیشتری دارد.
در هنگام سرماخوردگی می توانید گل گاو زبان را شب ها قبل خواب یا عصرها زمانی که بدن خسته و ملتهب است مصرف کنید.
بیش از 30% مشکلات گوارشی منشا عصبی دارند و استرس باعث انقباض معده و روده، کند شدن حرکات روده، ایجاد یبوست و دردهای شکمی می شود، از آن جایی که گل گاو زبان دارای ترکیباتی مثل فلانوئیدها و آلکالوئیدهای آرامش بخش و ملایم است می تواند تنش عصبی معده و اسپاسم روده را کاهش دهند و برای افرادی که یبوست عصبی دارند مفید است.
خاصیت ضد التهابی این گیاه باعث می شود جریان خون در اندام های گوارشی بهتر شود، هضم سریع تر انجام شود و التهابات خفیف معده کاهش یابد.
ترکیبات آنتی اکسیدانی موجود در گل گاو زبان موجب کاهش التهاب معده، کاهش احساس سنگینی بعد از غذا و کاهش نفخ عصبی می شود ،این اثر مخصوصا وقتی فرد پس از استرس دچار نفخ یا سوزش معده می شود بهتر دیده می شود.
گل گاو زبان دارای مقدار کمی موسیلاژ و لعاب گیاهی است که سطح روده را لغزنده تر کرده، باعث حرکت راحت تر مواد در روده می شود و در بهبود یبوست خفیف موثر است، این گیاه روند طبیعی روده را تعدیل می کند.
مصرف این گیاه می تواند تا حدی برای ریه مفید بوده و در مواردی مانند کاهش سرفه های عصبی، کاهش التهاب خفیف مچاری تنفسی، کمک به باز شدن صدا و آرام کردن تنش ناشی از سرماخوردگی مفید باشد.
این گیاه به دلیل وجود آنتی اکسیدان ها و ترکیبات آرامش بخش می تواند باعث کاهش ضربان قلب و فشار خون شده، به بهبود گردش خون کمک کرده و اثرات ملایم ضد التهاب داشته باشد.
اما توجه داشته باشید که مصرف زیاد آن می تواند فشار خون را بیش از حد پایین بیاورد و همچنین مصرف طولانی مدت آن برای بیماران قلبی دارویی توصیه نمی شود.
بخش مهمی از دردهای قاعدگی با تنش و اسپاسم های عصبی مرتبط است و گل گاو زبان با داشتن اثر آرام بخشی می تواند شدت گر گرفتگی ها را کاهش داده، تنش عصبی و بی قراری را کم کند و خلق را متعادل تر سازد.
همچنین در دوران قاعدگی التهاب در رحم و عضللات شکم افزایش می یابد و این گیاه با دارا بودن ترکیبات ضد التهاب ملایم می تواند دردهای زیر شکم، سنگینی لگن و کمردرد دوران PMS را بهبود دهد.
دم کرده گل گاو زبان عضلات منقبض را کمی شل کرده و همین موضوع در روزهای اول قاعدگی موثر است.
با اینکه گل گاو زبان اثر مستقیمی برای لاغری ندارد اما به دلیل خاصیت ضد استرس در افرادی که پرخوری عصبی دارند می تواند کمی اشتها را تعدیل کند.
توجه داشته باشید که گل گاوزبان حاوی آلکالوئیدهای مضر برای کبد است و به هیچ وجه مناسب مصرف روزانه نیست.
برخی مطالعات حیوانی نشان داده اند که گل گاو زبان می تواند اثرات ملایمی در کاهش قند خون داشته باشند، تئصییه می کنیم قبل از مصرف آن حتما با پزشک خود در این خصوص مشورت کنید.
گلگاوزبان در طب سنتی بهعنوان ملین و ادرارآور ملایم شناخته شده و مصرف آن میتواند به دفع آب و سموم بدن کمک کند، این گیاه باعث افزایش مقدار ادرار میشود و همین موضوع میتواند به کاهش تورم و دفع سموم کمک کند.
در منابع طب سنتی گفته شده که گلگاوزبان میتواند به عنوان کمککننده در درمان عفونتهای ادراری خفیف مورد استفاده قرار گیرد.
نکته مهم: اگر عفونت ادراری شدید باشد، حتماً باید با آنتیبیوتیک درمان شود و گلگاوزبان فقط بهعنوان مکمل و کمککننده میتواند مصرف شود. همچنین از مصرف هر روزه و بی رویه گل گاو زبان خودداری کنید.
گلگاوزبان میتواند به بهبود کیفیت خواب و کاهش مشکلات کمخوابی کمک کند، اما چگونه؟
اثر آرامبخش: گلگاوزبان حاوی ترکیباتی است که سیستم عصبی را به طور ملایم آرام میکند و میتواند استرس و اضطراب خفیف را کاهش دهد که به خواب راحتتر کمک میکند.
تنش و بیخوابی خفیف: این گیاه بیشتر برای بیخوابیهای خفیف یا ناشی از استرس مفید است، نه بیخوابی شدید یا مزمن.
روش مصرف: معمولاً به صورت دمنوش یا چای مصرف میشود و بهتر است قبل از خواب نوشیده شود.
به طور کلی گلگاوزبان خوابآور قوی نیست، ولی میتواند خواب را آرامتر و راحتتر کند، مخصوصاً وقتی مشکل از اضطراب یا تنش روزانه باشد.
گلگاوزبان به دلیل ترکیبات فنولی و اسیدهای چرب مفید (مثل گاما لینولنیک اسید) ممکن است اثر ملایمی بر کاهش کلسترول بد خون (LDL) و افزایش کلسترول خوب (HDL) داشته باشد، اما نکات مهم این است:
شواهد علمی محدود است: برخی مطالعات حیوانی و آزمایشگاهی نشان دادهاند که این گیاه میتواند سطح چربی خون را کمی بهبود دهد، اما شواهد انسانی محدود و ضعیف است.
اثر کم اما مکمل: نمیتوان روی گلگاوزبان به عنوان درمان اصلی برای کاهش کلسترول حساب کرد و بیشتر بهعنوان مکمل یا بخشی از رژیم سالم غذایی مفید است.
مصرف معمول: به صورت دمنوش یا روغن گلگاوزبان استفاده میشود و همراه با رژیم غذایی سالم و ورزش میتواند کمی اثر مثبت داشته باشد.
مصرف گلگاوزبان برای اکثر افراد ایمن است، اما برخی گروهها باید احتیاط کرده یا از مصرف آن خودداری کنند:
گلگاوزبان حاوی پیرولیزیدین آلکالوئیدها (PAs) است که میتواند برای جنین یا نوزاد مضر باشد و زنان باردار و شیرده باید از مصرف آن خودداری کنند.
مصرف زیاد گل گاوزبان برای افرادی که به مشکلات کبدی مبتلا هستند توصیه نمی اما عامل اصلی آسیب: پیرولیزیدین آلکالوئیدها (PAs) هستند و گلگاوزبان حاوی مقادیری از PAs است ومصرف طولانی یا زیاد این ترکیبات میتواند باعث سمیت کبدی مزمن شود.
در واقع PAs در کبد به متابولیتهای سمی تبدیل میشوند، این متابولیتها میتوانند باعث آسیب سلولی به هپاتوسیتها (سلولهای کبدی) شده و آسیب مکرر و تجمعی باعث فیبروز یا سیروز کبدی در طولانیمدت میشود.
علائم بالینی مصرف زیاد
بنابراین اگر سابقه بیماری کبدی دارید، حتی دوز معمول را هم با پزشک مشورت کنید.
گلگاوزبان ممکن است با اثر داروهای رقیقکننده خون تداخل داشته باشد و خطر خونریزی را کمی افزایش دهد.
افرادی که به گیاهان مشابه حساسیت دارند ممکن است واکنشهای آلرژیک پوستی یا گوارشی نشان دهند.
مصرف دمنوش معمولاً بیخطر است، اما مصرف زیاد گلگاوزبان یا مکملهای آن (به خصوص طولانیمدت) ممکن است مسمومیت کبدی و عوارض گوارشی ایجاد کند.
تفاوت گلگاوزبان ایرانی و خارجی عمدتاً در نوع گیاه، میزان ترکیبات فعال و کیفیت محصول نهایی است. نکات مهم:
گلگاوزبان ایرانی معمولاً از گونههای بومی ایران (مثل Borago officinalis بومی مناطق معتدل ایران) است و گلگاوزبان خارجی ممکن است از کشورهای اروپایی یا آسیایی وارد شود و گونههای متفاوت با ترکیبات شیمیایی کمی متفاوت داشته باشد.
ترکیباتی مثل اسید گاما لینولنیک (GLA) و پیرولیزیدین آلکالوئیدها در گونههای ایرانی و خارجی ممکن است متفاوت باشند و معمولاً گیاه تازه و بومی، مقدار بیشتری مواد موثره دارد.
گلگاوزبان ایرانی معمولاً عطر و طعم ملایم و شیرینتری داشته و برای دمنوش محبوبتر است.
گونههای خارجی گاهی کمی تلختر بوده و طعم ضعیفتری دارند.
1. استفاده از کیسه دمنوش:
2. تهیه دمنوش با فرنچ پرس و قوری:
گیاه گل گاو زبان خود به رنگ بنفش است اما زمانی که آن را دم می کنید تقریبا به رنگ قهوه ای تیره است.
– میتوانید به دلخواه عسل یا نبات به دمنوش اضافه کنید تا طعم آن شیرینتر شود.
– مصرف این دمنوش را میتوانید در صبح یا قبل از خواب انجام دهید تا از خواص آرامشبخش آن بهرهمند شوید.
– اگر دچار حساسیت یا شرایط خاص پزشکی هستید، قبل از مصرف با پزشک مشورت کنید.
با رعایت این نکات، میتوانید از خواص دمنوش گل گاو زبان به بهترین شکل ممکن بهرهمند شوید و لحظاتی آرام و دلپذیر را تجربه کنید.
مجموعه باباقوری از سال ۹۶ در راستای تولید و پخش کالاهایی نوآورانه و کارآمد در جهت فراهم ساختن شرایطی ایده آل و سرعت بخشیدن به امورات جاری در منازل، شرکت ها، مراکز درمانی، مراکز صنعتی و مکان های تفریحی آغاز به کار نمود.
وجود محصولاتی تخصصی در تولیدات این مجموعه موجبات همکاری با مجموعه های بزرگ صنعتی ، بهداشتی و درمانی را فراهم نموده تا گامی بزرگتر در جهت خودکفایی ایران عزیزمان برداریم. شایان ذکر است این مجموعه تاکید بسیاری بر حفظ کیفیت در تولید محصولات خود داشته و در انتخاب نوع و کیفیت محصولات خود، سازگاری با محیط زیست را اولویت همیشگی خود قرار داده است.
